Sosyal medyada haber akışını kaydırmayı değil de bilinçli bir şekilde taramayı seçtiğimizde, bazı karman çorman içeriklerle karşılaştığımızı fark edebiliyoruz. İç içe geçmiş durumlar yaşanıyor. Bunları başlangıçta kavrayabilmek zor çünkü gitgide benimsenen bir yapıya bürünüyorlar. Ülkelerin yereldeki değerleri, kültürel ögeleri bazen bir şaka malzemesi, bazen de alakasız bir içeriğin nesnesi haline geliyor. İkisini bağdaştırmak güç gelse de insan zamanla alışıyor. Peki bu o d

Bazı yazarlar kahramanlarını öldürür. Bazen çok ani, bazen yavaş yavaş eriterek, bazen de öyle bir anda ki okur olarak bizler sayfayı kapattığımızda hâlâ inanamayız. Peki neden yaparlar bunu? Neden bir karakteri o kadar emekle yaratıp, o kadar sevdirip, sonra bir kurşunla, bir bıçakla ya da sadece sessizce bir köşede bırakıp giderler? Bir başka öykü yazdığım şu sıralarda aklıma gelen bir konu olduğundan düşüncelerimi paylaşmak istedim. Cevapları tek bir cümlede toplanmıyor am

27 Ocak 2026’da Bulletin of the Atomic Scientists (Atom Bilimcileri Bülteni)  insanlığın yok oluş riskine ilişkin yeni bir açıklama yaptı. Dünyada olup bitenleri izleyerek, bilimsel veriler, mantıksal çıkarımlar ve politik gelişmeler ışığında yapılan değerlendirmelere göre işler hiç de iyiye gitmiyor. İşin garip yanı, tam bir sene önce ele aldığım yazıyı tekrar yazmaya çalışırken, bu kez de Epstein belgelerin (sadece bir kısmının) yayımlanması hepimizin kanını dondurdu. Bu yü

İşi ehlinden öğrenin Hepimizin evinde koca koca ansiklopediler bulunmaktaydı. Şimdi ise muhtemelen bilmediğimiz bir yerlerde, üstü toz içinde bir kolinin içerisinde öylece bekliyorlar. Tabii onların pabucunu dama atan internet oldu. Yine de interneti kullanmak başlangıçta güçtü malum. Zaten bulduğumuz birkaç parça bilgi de bir diğeriyle benzerlik taşıyabiliyordu. O dönemlerde kütüphaneler temel bilgi arayışı için sıkça kullanılıyordu (ve hâlâ da öyle). Ancak bu düşüncenin de

Sinemaya en son ne zaman gittiniz bilemem ama birçoğumuzun uzun süredir şans vermediğini tahmin ediyorum. Bildiğimiz gibi çevrim içi dünyanın hızı ve ucuzluğunun yanı sıra ev ortamının konforu, sinema konseptini rafa kaldıralı epey oldu. Yine de düşününce asıl sebep, beyaz perdeye yansıyanların ta kendisi. İlgi çekici yanı olmayıp türlü siyasi propagandaların esiri olan eserler artık geniş kitlelere hitap etmiyor, eskisi gibi ağına düşüremiyor. Buradaki sorunun kaynağının da

Estetik Algının Zamanla Kitaplara Etkisi Yirmi birinci yüzyılda kapitalizme doyuyoruz. Hayatımızı şekillendiren o oluyor. Edebiyatta da izlerini görmeden edemiyoruz. Elbette bu tek taraflı gerçekleşen bir süreç değil. Satıcı kadar alıcı/okur da önemli. Sahip olma isteğinin kamçılandığı bilinçler yenik düşüyor ve çoğunluk ele geçirildiğinde ise yeni normaller belirleniyor. Tarzlar belirleniyor ve yeni üretimler sağlanıyor. Bu durum en çok estetik algının değiştirilmesiyle sağl

Yoksa 813 mü demeliydik? Senenin son günlerinde bir çılgınlık yapıp kitaplığımdaki kitapların tozunu almayı, yerlerini değiştirmeyi istedim. Böylece hem uzun zamandır yapmadığım bakımlarını sağladım hem de gözüme farklı şekilde hitap etmeleri açısından farklı raflara dizdim. Odanın tüm havasını değiştirdiği kesin. Ancak dizmeye başlarken herkesin birkaç kez sorguladığı soruyu tekrar sordum kendime: “Bunları nasıl dizmeli?” Aklıma yatan sıralamayı bulduktan sonra keyifle ve sa

Nereden Nereye: Yazılanlar, Okunanlar, Üretilenler Sene sonu gelince malum hep istatistiklere başvuruyoruz. Çünkü yıla bir bakış atmak, neleri tecrübe ettiğimizi hatırlamak, onları anlık biçimde yaşamak, sevinmek ya da hüzünlenmek için değerli bir bilgi bütünü hâline geliyor. Üstelik üstünde çalışılanlar konusunda öncesi ve sonrasına bakmak, daha sağlıklı yorumlar ve değerlendirmeler getirmeyi sağlarken aynı zamanda (umarım ki) yeni dönem için motive eden bir havayı edinmemiz

Okuduklarımız ve yazdıklarımız gitgide kısalıyor mu? Yoksa bu bir kuruntu mu? Gündelik tüketimlerimiz hız kazanmış durumda. Hatta bu durum, severek ve isteyerek kullandığımız eğlence araçlarında ya da boş vakitlerimizde tercih ettiğimiz uğraşlarımızda da kendini gösteriyor. Dinlediğimiz şarkılar örneğin… Birçoğu daha kısa ya da tekrar eden nakaratlarla üretiliyor. Rap ya da hip-hop gibi enerjik ve hızlı türler öne çıkıyor. Sosyal medyada video kaydırma konusuna girmeyeceğim a

Nobel, Pulitzer, Booker, Nebula, Hugo ve niceleri… Her biri, farklı dallarda dağıtılan prestijli ödüller. Çoğunun ise nasıl verildiği büyük bir muamma. Hâlbuki bu somut başarı örnekleri, yeni sahibine büyük bir avantaj sağlamaktan geri kalmıyor. Edebiyatta mesela… Yazarlarını daha bilinir, aranır, ünlü kılıyor. Söyleşi teklifleri ardı ardına geliyor, imza günleri ve röportajlar için tarihler alınıyor. Yazarın külliyatına koca bir etki bırakıyor ve satışlarının çılgınca artışı

2026’nın Kamu Malı Eserleri 1 Ocak yaklaşıyor! Hayır, yeni yıldan değil, Dünya Kamu Malı Günü’nden (World Public Domain Day) bahsediyorum. Geçen sene olduğu gibi bu sene de hazırlıklarımı tamamladım ve 2026’da dünyada hangi eserlerin, herkes tarafından kullanıma açık hale geleceğini araştırdım. Bakalım hangi filmler, kitaplar, çizgi roman karakterleri, müzikler artık güncel anlamda serbestçe kullanılabilecek? Öncelikle detaylı bilgi almak isteyenlerin hızlıca okuyabileceği, g

Sessiz Kahramanlar Anlatımlarımızda mecaz kullanmayı, karşılaştırma yapmayı, yakıştırma barındırmayı severiz. Çünkü bunlar atasözleri ve deyimler gibi kalıplaşmış anlamlar taşır ve uzun cümlelerin yerini tutarlar. Hele benzetmelerimizde çoğu zaman sevimli bir dokunuş içerebiliriz. Bunları genellikle canlılar üzerinden kurarız. Hayvanlara yüklediğimiz anlamlar gündelik dilimizin parçası olur ve insanları tanımlar. Öte yandan öykülerdeki varlıkları da anlatının ta kendisini olu

Sakince tüketiniz. Dünyanın hızla değiştiğini biliyoruz ama insan da bir o kadar hızlı değişiyor. Hızlı ve pratik yemekleri tercih ediyoruz, kısa yoldan kazanç peşindeyiz. Dinlediğimiz şarkılar hız kazanıyor, işler kısalıyor ya da bir an önce bitirilsin diye uğraşılıyor. Çabuk hareket etmek ve amansızca tüketmek istiyoruz. Üstelik bu tüketim, olumlu ya da olumsuz her türlü konuda geçerli. “Ne bu telaş, bu acele, arkadaş!” diye içimizden geçiriyoruz ama hepimiz bunun parçasıyı

Son iki senedir hakkında yazdığım üzere 2025’te de yılın kelimelerini merak ettim ve araştırdım. Hangi kelime(ler) hangi kuruluş tarafından neden seçilmişler ve bunlar ne anlama geliyorlar hep beraber inceleyelim. Böylece dünyanın gidişatı ve düşünce tarzıyla ilgili genel bir fikir edinelim. Öncesinde okumak isterseniz 2023 yılı kelimeleri yazım  (İngilizce) ve 2024 yılı kelimeleri yazım . Yılın son aylarındayken bazı konularda bu yıl neler olup bittiğiyle ilgili okumalar yap

Yazarın Karakter ve Olaylardaki Gölgesi Öykü yazan hepimiz, bilinçli olsun olmasın, kendimizden parçalar karakterlerimize aktarırız. Bazen bunu fark etmek zaman alır; bazen de okurların yorumlarıyla gün yüzüne çıkar. Bu durum, usta yazarlar için de geçerli. Bu yüzden bir romanı doyasıya okurken, yazarını da "okumak" şart. Peki, bilindik eserlerden hangileri otobiyografik izler taşıyor? Bir karakteri ya da olayı inşa ederken başlangıçta boşlukta hissedebiliriz. Eğer karakterin

Edebiyatı Rasyonel Oyunlara Dönüştürmek İnsanın duygularını dışa vurabilmesi için kullandığı edebi biçim, şiirdir. Akla gelen olumlu veya olumsuz tüm hislerin adına tünel görevi görür. Kelimeler onun içinden akıp gider ve sonunda gönle bir nebze ferahlık serper. Fakat şiirler her seferinde duygularımızla hareket etmemizi mi emreder? Bunu daha mantıksal, rasyonel ve matematiksel kılamaz mıyız? Öte yandan bu, şiiri şiir yapmaktan çıkarır mı? Bu sıralar üstünde en çok durduğum v

Halloween'in Ürküten Yolculuğu Yüzlerce yıl öncesinde Keltlerin kutladığı bayramın, günümüzde Poe, Shelley ve Stoker gibi yazarların eserleriyle nasıl eşleştiğini hiç merak ettiniz mi? Bir bayram, nasıl oldu da korku ve gotik edebiyatın önemli bir kısmına ev sahipliği yapabildi? Keltler (özellikle İrlanda, İskoçya ve Galler'de yaşayanlar), 31 Ekim gecesinde Samhain  (İrlandaca'da Kasım ayı demek; sonbaharı ve o dönemki kış hasadını simgelemekte) adlı bir festival kutluyorlard

Geçen hafta tükettiklerimizi dengeleyecek bir üretime odaklanmak adına bir yazı yazmıştım. Şimdi daha çok tüketim yönünü ele almak istiyorum. Üstünde kafa yorduğum konu ise edebi anlamda yer alan klişe (basmakalıp) ve popüler (halkça tercih edilen) eserlerin tüketimi. Beğenimizin dışında olan veya tüketme gereği/isteği duymadığımız popüler herhangi bir eser, dönüp dolaşıp mutlaka önümüze çıkabiliyor. Devamlı olarak reklamlarına maruz kaldığımız eserler, yazarlarına bir garezi

Hepimizin düşündüğü, bir kısmımızın yaptığı ve hiç kimsenin reddedemediği bir konuya biraz kafa yoralım. Umarım siz de hayatınızda olup bitenlere hızlı bir göz atma vakti bulursunuz. Kişisel tüketim ve üretimlerimizi, güncel düşüncelerimle paylaşmak istedim. Çocukken pek oyun oynamazdım; muhtemelen benden daha çok oynayanlar vardı. Yine de hem fiziksel hem dijital oyunları çoğunlukla yalnız başıma oynardım. Her seferinde elimdekilerin ne kadar keyifli olduğunu fark ederdim. B

Sonbahar ve ardından gelen kışın olası rehavet etkisine karşı şimdiden önlem almak için kendime bir meydan okuma hedefi koyuyorum. Zencefilli, ballı, karanfilli, tarçınlı bir ıhlamurun sıcaklığı gibi bu hedefin içinizi ısıtmasını umarak sizleri de bu yolculuğa davet ediyorum. Amacım bir tür yenilenme yolculuğu başlatmak. Bu yazıyı bir bahane olarak görüp benimle birlikte harekete geçmek isteyenlere bir işaret fişeği olmasını diliyorum. Şahsen, önümüzde uzanan mevsimlerin güze