19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı’mız kutlu olsun. Mustafa Kemal Atatürk’ün katıldığı son bayram. Gençlik ve Spor Bayramı gösterisi için Ankara 19 Mayıs Stadyumu'nda, 19.05.1938 - Fotoğraf: Hanri Benazus (Büyük Atatürk Albümü, Cilt 3, 1926-1938, Bizim Kitaplar) - Kaynak Bu bayramı her yıl alışıldık cümlelerle kutlamak yerine, bu defa gerçekten neyi kutladığımızı düşünelim istiyorum. Çünkü ne “gençlik” ne de “spor” vurgusu, ilk bakışta akla gelenle sınırlı değil

Satranç ile edebiyatın ortak dili üzerine İnsanlık tarihinin en eski oyunlarından biri olmasa bile, en köklü ve etkileyici oyunlarından biridir satranç. Geniş coğrafyalara yayılmış, dönemlere hükmetmiş, sayısız sembolik anlatıya sahne olmuştur. Merakımdan, satrancın edebiyatta ve sanatta neden bu kadar güçlü bir yer edindiğini düşündüm, araştırdım. Bir yazarın bu oyunu neden sevdiğini, neden eserlerine taşıdığını sorguladım. Düşüncelerime yansıyanları sizlerle paylaşmak ister

Okuma alışkanlığımızın ardındaki görünmeyen sistem Okuduğunuz kitabı gerçekten siz mi seçtiniz? Şu anda vaktinizi ayırdığınız kitabı düşünün. Onu seçmenizin esas nedeni neydi? Kendi kararlarınız doğrultusunda mı okuyorsunuz, yoksa bu seçim size fark etmeden dayatılmış olabilir mi? Sanatsal üretimlerin büyük bir kısmında gözlemlenebilen bu meseleyi, edebiyat üzerinden ele alarak yorumlamak isterim. Okumalarımızın gidişatına hükmeden açık ya da gizli etmenler hakkında konuşalım

Dilin Sessiz Araçları Arasından Kayıp Gidenler Okuduklarımızın, yazdıklarımızın ortak bir noktası var. Evet, kelimenin tam anlamıyla noktası. Virgül, soru işareti ve bazen de ünlem! Daha az kullanılan diğer işaretler de paragrafların cümbüşünde ara sıra yer alır, kendilerine has işlevlerini yerine getirmekten geri durmazlar. Bilirsiniz onları; arada sırada karşımıza çıkar ve okumalarımızı buna göre şekillendiririz. Yazdıklarımıza onlarla anlam katarız. Nefes kontrolümüzü sağl

2023 Haziran'dan itibaren düzenli olarak yazdığım günlerden beri düşünü kurduğum bir yazıyla karşınızdayım bu defa. Birçoğunuz gibi ben de küçüklüğümden beri okumaya ve yazmaya epey hevesliydim. Hayat, bu eylemleri gündelik hale getirmek için bizi meşgul ve yorgun tutsa da, gerçekleştirdikçe fark ediyoruz ki hafifliyoruz, rahatlıyoruz ve tatmin oluyoruz. Kimi zaman ipleri elimize almak istediğimiz de oluyor. Yaşama kafa tutuyor ve severek yaptığımız bu uğraşlarımıza harcıyoru

Eski Tarzın Dijital Estetiği Bir zamanlar yazar olmak, kişinin iç dünyasının da derinleşmesi anlamına gelirdi. Yani bu bir meslekten ya da gösterişten ziyade bir yaşam tarzı, bir ruh haliydi. Bunu eski dönem yazarların çeşitli tür ve edebi biçimde eser vermek için yıllarını harcamasına, edebi cemiyetler oluşturmasına ya da hayatının her yerine nükseden tavırlarıyla görebiliyoruz. Günümüzde bunun böyle olmadığı apaçık ortada. Hızlı hayatın aynı hızdaki değişimi farklı akımları

Ara sıra, ne kadar çok sevsek de, hepimiz yazmaktan bunalırız. Özellikle iyi bir kurgu üretemediğimizde ya da yazdıklarımızın beğenilmeyeceğini düşündüğümüzde bu duygu daha da ağır basar. Bunu gayet insani buluyorum. Çünkü bugün hayranlıkla okuduğumuz, zaman ayırdığımız yazarların çoğu da bir zamanlar aynı yollardan geçmişti. Birçoğu kitaplarını yayımlatamadı ya da düşlediği başarıya ulaşamadı. Bazen bu epey uzun sürdü, bazen de şans beklenmedik şekilde devreye girdi. Bugün b

Âdet edindiğim üzere her sene yaptığım, yapmaya özen gösterdiğim bazı davranışlarım var. Muhtemelen aklınıza kendi yaptıklarınızdan bazıları gelmiştir. Bu sene de heyecanla yerine getirdiğim bir tanesinden bahsetmek istedim. Çünkü bu, kendime verdiğim en uzun soluklu söz ve aynı zamanda en güzel hediyelerden biri. Belki bu yazı, sizin de bir biçimde bu deneyimi yaşamanıza ön ayak olur. Size, şimdiden geleceğe uzanan kesin bir yöntem göstereceğim İnsan, çeşitli dönemlerde ve f

Dijital Çağda Emeğin Değeri Sanatsal üretimlerin ve yapay zekânın çarpışması sürüyor. Elimizi attığımız her yerde karşımıza çıkan YZ baş belası bir hal almaya başladı. Bunun nedeni ise YZ araçlarının gündelik kullanımlarımıza olan katkılarından ziyade arka planda yarattıkları etkiler. Dünya devi şirketler tarafından fonlanan ve yatırımı yapılan bu sektör, finansal anlamda muazzam bir okyanusa dönüştü. Geleceklerini buna endeksleyen ve geri kalmamak için önden koltuk kapma yar

Örnek karakterlerle özde yatan etmenler Kötü ve/veya engel yaratan bir karakter (antagonist ya da villain) yazmak, kahraman (protagonist) yazmaktan bana kalırsa daha zorlayıcıdır. Çünkü senaryo kafada şekillenirken bazı olay ve karakterler üstünden üretilir ve bunlar ana etmenlerdir. Yardımcı ögeler yeri geldiğinde, var olana farklı biçimlerde karşıt olacak şekilde düzenlenirler. Yani taşı gediğine oturtmak, yapbozun ortasına eklenecek parçayı iyi seçmek gereklidir. Bugünlerd

Hayatımızdaki zaman dilimleri belirgin saatlere bölünmüş durumda. Belli aralıklarda ya uyuyoruz, ya kendi uğraşlarımıza vakit ayırıyoruz ya da kendimize istediğimiz şekilde zaman yaratıyoruz. Kabaca üç bölüme ayrılıyor. Peki ya hayatımızı geçirdiğimiz mekânlar açısından ne durumdayız? Burada da genel anlamda üç bölüm söz konusu. İlki konfor alanımız ve bize ait bölgemiz, yani evimiz. İkincisi sorumluluklarımız ya da zorunluluklarımız doğrultusunda bulunduğumuz alan, yani iş y

Henüz üç aylık bir süre geçmişken yıla dehşetle devam ediyoruz. Birkaç yazı öncesinde epstein dosyaları ve kıyamet saatinden bahsetmişken resmen “daha kötü ne olabilir ki” düşüncesinin üstüne çıkmak için her şey sağlanıyor. İsrail çıkarları için İran’a karşı başlatılan saldırı da bunun en güncel göstergesi. Fakat günün sonunda biliyoruz ki, savaşta kazanan yoktur ve kaybedenler her zaman sivillerdir. Garip ama geçici olarak kazanma arayışına girenler de yok değil. Fırsattan

Zarfın giyimi, üstündeki süsü ve karşılamadaki reveransı Öyle bir yaşantı içerisine girdik ki sevdiğimiz konularda bile özen gösterirken iki kere düşünmeye başladık. Zorunluluklar bir yana, bir sorumluluk hatta sevdiğimiz herhangi bir uğraş için bile içten içe isteksizlik duyar olduk. Sanki çabaların sonucunda bir karşılık bulamamanın getirdiği hissin yan ürünü gibi. Fakat öte yandan şunu da biliyoruz: Bir şeyleri tamamlamanın, çözmenin, sonlandırmanın, üretmenin verdiği his

Sosyal medyada haber akışını kaydırmayı değil de bilinçli bir şekilde taramayı seçtiğimizde, bazı karman çorman içeriklerle karşılaştığımızı fark edebiliyoruz. İç içe geçmiş durumlar yaşanıyor. Bunları başlangıçta kavrayabilmek zor çünkü gitgide benimsenen bir yapıya bürünüyorlar. Ülkelerin yereldeki değerleri, kültürel ögeleri bazen bir şaka malzemesi, bazen de alakasız bir içeriğin nesnesi haline geliyor. İkisini bağdaştırmak güç gelse de insan zamanla alışıyor. Peki bu o d

Bazı yazarlar kahramanlarını öldürür. Bazen çok ani, bazen yavaş yavaş eriterek, bazen de öyle bir anda ki okur olarak bizler sayfayı kapattığımızda hâlâ inanamayız. Peki neden yaparlar bunu? Neden bir karakteri o kadar emekle yaratıp, o kadar sevdirip, sonra bir kurşunla, bir bıçakla ya da sadece sessizce bir köşede bırakıp giderler? Bir başka öykü yazdığım şu sıralarda aklıma gelen bir konu olduğundan düşüncelerimi paylaşmak istedim. Cevapları tek bir cümlede toplanmıyor am

27 Ocak 2026’da Bulletin of the Atomic Scientists (Atom Bilimcileri Bülteni) insanlığın yok oluş riskine ilişkin yeni bir açıklama yaptı. Dünyada olup bitenleri izleyerek, bilimsel veriler, mantıksal çıkarımlar ve politik gelişmeler ışığında yapılan değerlendirmelere göre işler hiç de iyiye gitmiyor. İşin garip yanı, tam bir sene önce ele aldığım yazıyı tekrar yazmaya çalışırken, bu kez de Epstein belgelerin (sadece bir kısmının) yayımlanması hepimizin kanını dondurdu. Bu yü

İşi ehlinden öğrenin Hepimizin evinde koca koca ansiklopediler bulunmaktaydı. Şimdi ise muhtemelen bilmediğimiz bir yerlerde, üstü toz içinde bir kolinin içerisinde öylece bekliyorlar. Tabii onların pabucunu dama atan internet oldu. Yine de interneti kullanmak başlangıçta güçtü malum. Zaten bulduğumuz birkaç parça bilgi de bir diğeriyle benzerlik taşıyabiliyordu. O dönemlerde kütüphaneler temel bilgi arayışı için sıkça kullanılıyordu (ve hâlâ da öyle). Ancak bu düşüncenin de

Sinemaya en son ne zaman gittiniz bilemem ama birçoğumuzun uzun süredir şans vermediğini tahmin ediyorum. Bildiğimiz gibi çevrim içi dünyanın hızı ve ucuzluğunun yanı sıra ev ortamının konforu, sinema konseptini rafa kaldıralı epey oldu. Yine de düşününce asıl sebep, beyaz perdeye yansıyanların ta kendisi. İlgi çekici yanı olmayıp türlü siyasi propagandaların esiri olan eserler artık geniş kitlelere hitap etmiyor, eskisi gibi ağına düşüremiyor. Buradaki sorunun kaynağının da

Estetik Algının Zamanla Kitaplara Etkisi Yirmi birinci yüzyılda kapitalizme doyuyoruz. Hayatımızı şekillendiren o oluyor. Edebiyatta da izlerini görmeden edemiyoruz. Elbette bu tek taraflı gerçekleşen bir süreç değil. Satıcı kadar alıcı/okur da önemli. Sahip olma isteğinin kamçılandığı bilinçler yenik düşüyor ve çoğunluk ele geçirildiğinde ise yeni normaller belirleniyor. Tarzlar belirleniyor ve yeni üretimler sağlanıyor. Bu durum en çok estetik algının değiştirilmesiyle sağl

Yoksa 813 mü demeliydik? Senenin son günlerinde bir çılgınlık yapıp kitaplığımdaki kitapların tozunu almayı, yerlerini değiştirmeyi istedim. Böylece hem uzun zamandır yapmadığım bakımlarını sağladım hem de gözüme farklı şekilde hitap etmeleri açısından farklı raflara dizdim. Odanın tüm havasını değiştirdiği kesin. Ancak dizmeye başlarken herkesin birkaç kez sorguladığı soruyu tekrar sordum kendime: “Bunları nasıl dizmeli?” Aklıma yatan sıralamayı bulduktan sonra keyifle ve sa